Historie

De SAAB Silver Arrow

By  | 

Eerst maakte Saab unieke auto’s voor  kopers die  Saab reden uit pure overtuiging. Daarna kwam er in het kader van de Zeven Plagen ‘Het Management’ en ‘De Marketeers’. Van af dat moment werd autorijden inwisselbaar tot op het moment van nu waar op 90 % van de auto’s op inwisselbare, bolle zetpillen lijkt.

De Saab turbo’s

We dwalen af: Saab turbo’s dus. Het eigenwijze Saab was niet de eerste fabrikant die de turbotechniek toepaste in personenauto’s: Porsche, BMW en Chevrolet gingen Saab voor. Saab leverde echter wel het eerste model met turbo lading voor een relatief kleine motor die in grote series gemaakt werd. En Saabs insteek was niet zozeer het verhogen van het vermogen bij hoge toerentallen, maar het genereren van meer koppel in het middentoeren gebied.

Boven de 3000 tpm barstte het feest daar bij in alle beschaving los. Ten opzichte van de ongeblazen versie leverde de turbo omstreeks de 3.500 tpm 34 % meer koppel dan de vrij ademende versie.

Vermogen op afroep

In dagelijkse inzet blijkt zo’n turbo zijn extra vermogen alleen te leveren als het nodig is, bij inhaalacties bij voorbeeld. Saab stelde dat de auto ongeveer 80 % van zijn tijd gewoon een twee liter met inspuiting was. De Turbo zorgde voor het Zweedse merk voor een enorme imago opwaardering. De turbo expert bij Saab, Per Gillibrand bedacht voor de turbolader het ‘wast gate’ idee, en omloopleiding die de turbovertraging na het gas geven moest oplossen. En het werkte. De Saab turbo deed zijn werk voorbeeldig en zonder al te bruut in te komen.

Onder de motorkap ziet de Saab er hoogst beschaafd en gedegen uit

Saab testrijders en rallypiloten Stig Blomqvist en Per Eklund reden hun turbo’s ongeveer 120.000 kilometer met snelheden boven de 160 km/u. In het totaal werden er met de test turbo’s meer dan 1.500.000 kilometers af gelegd. Tot zover… .Maar: Hebt u het al eens laten indalen dat er alweer van af 2011 geen Saabs meer gemaakt zijn? Hoe sneu dat is dat zo’n stoer maar toch hartveroverend merk in de nevelen der tijd aan het verdwijnen is?

De nummers & aantallen

En hoe iemand nummer 183 van de 150 gemaakte Saab Silver Arrows kan hebben? Dat komt omdat er nog een tweede serie van vijftig stuks is geproduceerd. Oh ja: er zijn ook bronnen die melden dat er 180 zijn gemaakt. Hoe dan ook: er zijn er blijkbaar nog minder dan een half dozijn bekend bij de RDW. De ‘Edition’ is dus echt ‘Limited’, al heeft de tijd wat mee geholpen.

Speciaal voor NL

Daar houdt het dan echt op bij deze, speciaal voor Nederland geproduceerde Saabs, de Silver Arrows. Die auto’s werden niet feestelijk aangekleed omdat het overjarige winkeldochters waren. Want indertijd ging het nog best goed met Saab. De Silver Arrows werden geboren in het eerste jaar dat Saab zijn tweedeurs turbo’s kon leveren. Met de Silver Arrow werd de intercooler op de T8 geïntroduceerd, wat het vermogen op een stevige 155 pk met een indrukwekkend sterk middengebied bracht.

Het geheel leverde een koppel van 240 nm/3000 tpm

bij een  turbodruk die is afgeregeld op 0,72 bar met tolerantie van 0,05 bar. Bij ons fotomodel  komt de max turbodruk overgens hoger uit, op ongeveer 0,85 bar, want de Saab drukmeter komt in het rood en als het goed koud is tot één derde in het rood! Bij zulk geweld wordt er dan wel Firezone 102 octaan, of in Duitsland Aral 102 of Shell Racing 100 getankt . Samen met de korte versnellingsbak overbrengingsverhouding en het lagere gewicht van de tweedeurs carrosserie zorgde dat voor een auto die uit de anabolen pot leek te hebben gesnoept.

De al bij lage toeren inkomende turbo zorgde er daar bij dat deze rappe Viking in het middentoeren gebied bijna onverslaanbaar was en veel duurdere en krachtiger gemotoriseerde vierwielers het nakijken gaf. Met de tweedeurs versie was er eindelijk weer een Saab Turbo onder de 50.000 gulden te koop! Het scheelde maar een paar gulden, maar toch! En met de ‘Silver Arrow’ Limited Edition versie werd daar nog eens extra de aandacht op gevestigd.

De looks

De ‘make up’ van die speciale serie begon natuurlijk met de zilver metallieke jas die de Zweed aan kreeg. Die jas kreeg vervolgens een passende rood-zwarte striping en 15” lichtmetalen 15 spaaks Sunburst velgen. Onder de kap zat Saabs 2.0 8 kleps turboblok T8+Intercooler-Katalysator (zonder katalysator) met een vermogen van 155 pk.

Op het dashboard zat een gegraveerd plaatje met het productienummer van de auto, de pookknop en het stuur waren van hout en de auberginekleurige bekleding was van velours. De achter passagiers werden verwend met hoofdsteunen en een armsteun.

Gespot

Net als in de echte fotomodellenwereld werd ons fotomodel gespot door een liefhebber. Nu tweeëntwintig jaar geleden. En wel door Teus Voskuil uit Ede. Teus is een restauratiebedrijf. Teus’ bedrijfsfilosofie houdt het leven overzichtelijk en de klanten blij. Eén van die klanten is dus Fred Stieltjes, de trotse eigenaar van zo’n dus intussen erkend zeldzame Saab Silver Arrow.

De 1985’er heeft als land van het eerst toegekende kenteken natuurlijk ‘Nederland’ staan. In de 22 jaar dat eigenaar en auto samen zijn is het blok een keer gereviseerd en is de auto technisch, met respect voor het origineel en de inzetbaarheid, opgewaardeerd. De remmen zijn stevig aangepakt, de originele velgen liggen keurig opgeslagen en de indrukwekkende uitlaat is mogelijk ergens in de tijd zijn voorste demper kwijt geraakt. Maar natuurlijk is een turbo op zich een uitmuntende uitlaatdemper. Eenmaal op temperatuur en met wat gas er op klinkt de Silver Arrow beschaafd hees dreigend. De bypass onder de kap blaast zijn overdruk af met het geluid van een kwaaie kat. Dat is leuk om voetgangers even op scherp te zetten.

De Saab en zijn baasje kwamen onlangs even ter controle langs in Ede

Intussen staat de Silver Arrow er plaatmooi bij. Saabs van deze jaargang zijn een soort van elegant, maar toch stoer. Als laatsten van de Echte Saabs hebben ze de unieke dorpel uitsnijdingen waardoor ook gerokte dames stijlvol kunnen in en utstappen. Het velours van de bekleding is in een voortreffelijke staat en het interieur heeft – net als de rest van de auto – voldoende patina om hem ‘enorm echt’ te maken.

Over de waarde van zijn Saab is eigenaar Fred helder: de Arrow is onbetaalbaar. Fred en zijn overleden geliefde echtgenote hebben samen zoveel kilometers en herinneringen met de Saab verweven, dat het in stand houden van de auto tevens een blijvend eerbetoon aan zijn overleden echtgenote is.

SAAB Silver Arrow

Dolf Peeters, automotive journalist, tekstschrijver, vertaler, lid van de Heeren van Arnhem

    3 Comments

    1. Peter

      22 februari, 2019 at 16:16

      Wat een práchtige auto. Geweldig!!

    2. Ed van der Meulen

      22 februari, 2019 at 10:39

      Inwisselbare, bolle zetpillen ? ???

    3. Barry

      21 februari, 2019 at 23:13

      “De bypass onder de kap blaast zijn overdruk af met het geluid van een kwaaie kat. Dat is leuk om voetgangers even op scherp te zetten”.
      Waar doet u dat Dolf?
      Als ze oversteken bij een “Voetgangers Oversteek Plaats”?

    Leave a Reply

    Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *