Historie

Mid-range saloons van Triumph. De Dolomite en zijn voorgangers

By  | 

In 1962 maakte Harry Webster een aanvang met de ontwikkeling van “Project Ajax”. Dat was voorbestemd om Triumph een vaste plek in de (compacte) middenklasse te geven én om de Triumph Herald op te volgen. De ontwikkelingsverantwoordelijkheid kwam op het conto van Webster, Michelotti ontwierp de carrosserie. De voorwiel aangedreven Triumph 1300 was een uitstekend uitgeruste compacte auto. Premium avant la lettre. De perskritieken waren goed. Zo werd de bouwkwaliteit anno 1965 geroemd en ook het veiligheidsaspect (verzonken grepen, knoppen en een wegklappende stuurinrichting bij een frontale botsing) werd geprezen.Met de 1300 een basis gelegd voor een (achteraf) langlopende bouwserie. Het uitgangspunt van Project Ajax zou vanwege meerdere redenen de basis vormen voor een modelgeschiedenis van vijftien jaar.

Het oorspronkelijke concept uit 1965 evolueerde in verschillende richtingen, waarbij eerst differentiatie en later rationalisatie de toon zetten. De eerste uitbreiding in het gamma kwam voor rekening van de TC, die twee SU carburateurs én een rem servo kreeg aangemeten.De 1300 én de TC waren kostenintensief om te produceren. Leyland/Triumph wenste een groter marktaandeel voor haar luxe propositie in compact sedan land. Een prijsverlaging zat er echter niet in. Onder de 1300 werd de Herald 13/60 gepositioneerd. Ondertussen dachten de verantwoordelijken na over een nieuwe strategie voor Project Ajax. Die kwam, want in 1970 werden de 1300 en de 1300 TC vervangen.

Nieuw tweeluik, nieuwe strategie

Er kwam een nieuw tweeluik: de voorwiel aangedreven 1500 en de Toledo (codenaam Manx II). De 1500 verloor de onafhankelijke achterwielophanging van de 1300 ten faveure van een starre achteras. Voor het grote publiek werd de Toledo geïntroduceerd. Hij kreeg enkele koplampen en de kortere achterzijde aangemeten. Verder werd de Toledo voorzien van achterwielaandrijving in combinatie met een aangedreven starre achteras.

Standaardisatie

Deze achterasconstructie en de achterwielaandrijving werden vanaf 1973 in alle nazaten van de “Project Ajax” typen gebruikt. De 1500 TC, die de 1500 verving, werd er ook mee uitgerust. British Leyland- anno 1973 concernmoeder van Triumph- noemde in relatie tot de toepassing van achterwielaandrijving constructieve voordelen. Het Britse fusieconcern had echter grote moeite om de financiën op orde te houden, en koos mede daarom voor de toepassing van de conventionele aandrijftechniek. Die was kostentechnisch veel gunstiger te produceren.

Een oude naam herleeft: Dolomite

Vanaf 1971 paste Triumph deze constructie ook toe op het model dat een vooroorlogse naam liet herleven: Dolomite. Deze luxe saloon (uitgerust met de koets van de 1500) vulde de leemte tussen de 1500 en de grotere 2000. De Dolomite 1850 kreeg de Slant Four met 1.854 cc (de cilinderkop had een hellingshoek van 45 graden) motor én een bovenliggende nokkenas. De door Triumph ontwikkelde krachtbron had zowel in 1709 cc als 1854 cc motor zijn debuut gemaakt in de SAAB 99. De wishbone voorwielophanging van de 1500 én de achteras met differentieel (van de Toledo) vonden hun weg naar de Dolomite 1850. De set-up van het onderstel kreeg in de Dolomite een stevig karakter.

De Sprint, topversie

De ultieme Dolomite werd een jaar later gelanceerd. De Sprint was de eerste in volume geproduceerde auto hmet 16 kleppen techniek, die 129 PK genereerde en een inhoud had van bijna 2 liter. De vier kleppen per cilinder werden door één bovenliggende nokkenas bediend. Aanvankelijk werd de Sprint geroemd, maar koelingsproblemen en de multi-kleppen techniek zorgden regelmatig voor hoofdbrekens. Met de kennis van nu kan worden gesteld dat die problemen eenvoudig handelbaar zijn, in de jaren zeventig en tachtig was men nog niet zo ver. De motorische prestaties waren overigens indrukwekkend voor zijn tijd en dat gold naar goed Triumph gebruik ook voor de standaarduitrusting, met veel houtwerk en getint glas, een vinyl dak en de standaard overdrive vanaf 1975. Helaas ontwikkelde British Leyland in die jaren de mooie techniek niet door.

Rationalisatie

Wel besloot het concern iets anders. In 1976 rationalisatie van het compacte sedan gamma van Triumph plaats. De 1500 TC en de Toledo werden in 1976 omgedoopt tot Dolomite. Die werd leverbaar als 1300, 1500, 1500HL, 1850HL en Sprint. Daarnaast vonden technische aanpassingen plaats, zoals de toepassing van een gescheiden remsysteem. De levensduur van de Dolomite werd verlengd, aangezien een opvolger vanwege financiële en interne concurrentie redenen niet werd doorontwikkeld. Daarnaast had British Leyland baas Martin Edwardes de taak om het concern in leven te houden. BLMC kampte al jaren met financiële moeilijkheden en de erfenis van mismanagement. De focus lag derhalve niet op de relatief kleine speler, die Dolomite heette. Uiteindelijk werd de uiterst markante Dolomite tot september 1980 geproduceerd. Bij het afscheid was het model verouderd. Hij werd in 1981 vervangen door de in samenwerking met Honda ontwikkelde Acclaim, het allerlaatste Triumph model. De Dolomite had een waardiger afscheid verdiend.

3 Comments

  1. Ton Remans

    22 juli, 2018 at 21:59

    In 1964 kocht ik een nieuwe Triumph Herald. Rood met een zwart dak. Ik denk er nog met veel plezier aan terug. Had ik hem maar niet ingeruild maar weggezet.

  2. Pascal

    20 juli, 2018 at 18:23

    Toen ik enkele jaren geleden met panne stond bij een tankstation nabij Stonehenge, stopte een aardige engelsman in een Dolomite 1850 en bood me aan me naar een onderdelenboer te rijden, zodat ik een nieuwe slave kon kopen voor mijn oude Mini 1000HLE.
    Wat een prachtig geluid heeft die Triumph, je hebt geen radio nodig..geweldig!

    • Erik van Putten

      20 juli, 2018 at 18:49

      Fijne auto’s hoor, zeker met de wetenschap en kennis van nu. Barsten van het karakter, en met het juiste technische en cosmetische onderhoud kun je er volgens de intimi dagelijks echt plezier aan beleven.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

X
X