Motoren

Jawa 638: de betaalbare Jawa

By  | 

Jawa’s, CZ’s en MZ’s? Dat zagen wij als vertederend geprul uit het Oostblok. Technisch achterhaald en kwalitatief bedroevend. Niets waard dus. Netzomin als Urals en Dneprs. En mensen die dat spul leuk vonden? Wilden hebben? Ach… Overal heb je immers wolkenlopers en steunzolen?

Dat vonden ze daar ook

Toen het communisme instortte vonden de ex-Oostblokkers in hun verse kapitalisme het rijden op, of zelfs maar het hebben van Jawa’s en MZ’s, Urals en Dneprs en meer van dat soort randvoorwaarden opeens ook enorm beneden hun stand.

In Kladno kreeg een in museumstaat gerestaureerde 500 cc viertakt een nieuw (Nederlands) baasje voor omgerekend 2200 Nederlandsche guldens. Als hij die machine nu nog heeft is hij zomaar €20.000+ ‘waard’ in zijn voormalige thuisland. Alle ‘gewone’ Jawa’s en dergelijke hadden vraagprijzen van omgerekend een paar honderd euro.

Het tij is gekeerd

De ex-Oostblokkers zijn nostalgisch geworden. En ze nemen zichzelf kwalijk dat ze hun nationaal tweewielig erfgoed voor de befaamde ‘scheet en drie knikkers’ hebben weggedaan. Er is daar intussen ook wat geld te besteden. Voor een mooie gewone 350 cc Jawa wordt daar zomaar €6.500 gevraagd. Voor Peraks worden ook dat soort bedragen gevraagd. Een 350 cc Californian (die ooit alleen voor export was bestemd) moet volgens aanbieders zomaar boven de €10.000 opbrengen. Het zijn natuurlijk vraagprijzen. En onze ex-Oostblokkers zijn nooit bang geweest hoofdprijzen te vragen sinds ze het kapitalisme hebben omhelst. Een bevriende Jawakenner en -verzamelaar haalt zijn schouders ervoor op: het zijn allemaal fantasieprijzen…

Zijn Jawa’s daarom te duur geworden voor ons?

Dat valt mee. Alleen kunnen we de krenten niet meer uit de pap pikken. Peraks, mooie 350 cc twins met hun kenmerkende beplating en Californians hebben intussen hun prijs. Maar alles onder de 350 cc? Daarvan vallen de prijzen reuze mee. En zelfs een mooie, klassieke 350’er is nog best betaalbaar als je vanaf het 634 type rekent.

Van die 634 zijn er een miljoen gemaakt. De helft daarvan ging naar de voormalige Sovjetunie. Zo’n 634 heeft een fantastisch sterk en best mooi frame dat zijspangeschikt is. Het balhoofd is er stijf, de achtervorklagering is breed. In de voorvork zit een 2LS rem die bij natheid beter stopt dan dat de originele banden aankonden. De drijfstangen draaien op naaldlagers. De gelijkstroomdynamo leverde bijna voldoende prik om met het licht (voor 35 x 35 Watt) aan te rijden en de richtingaanwijzers en claxon te gebruiken. En hij ziet er ontegenzeggelijk mooi klassiek uit.

En toen kwam er de Jawa 638

Daar had men oprecht geprobeerd iets te doen aan ‘styling’. Tsja… Wat beter was gelukt: de zware gietijzeren cilinders waren vervangen door lichtmetalen exemplaren met ingeperste voeringen. Voor een betere koeling werd de afstand tussen de cilinders vergroot. Bovendien werden de versnellingsbak en de koppeling verbeterd. Natuurlijk bleef Jawa’s gepatenteerde kickstarter/schakelpedaal gehandhaafd. Hadden we al iets over de styling gezegd? Oh ja: door de vanaf dit model gebruikte wisselstroomdynamo was de Jawa 638 nu echt volwassen. En sinds 1987 was er een optionele schijfrem in het voorwiel.

Een prettige reisgenoot

Verder is zo’n Jawa geschikt voor alle binnenwegen en voor het transport van twee personen van de momenteel bekende genders. De top ligt in praktijk boven de 120 km/u. Maar erg lang vol gas rijden? Daar houdt een Jawa niet echt van.

Zo’n Jawa is best betrouwbaar

Zeker als hij wat ervaring heeft. Dan zijn fabrieksslordigheidjes (toeleveranciers leverden niet altijd de beste spulletjes) weggesleuteld. De bedrading blijft een aandachtspuntje.

En met zo’n 30-40D km is zo’n Jawa 368 doorgaans aan een stel verse zuigers toe. De Oilmasters verzorgen hun eigen smering. Bij zelf mengen volstaat een mengverhouding van 1 op 40 bij gebruik van een goede minerale tweetakt olie.

En de prijzen?

Denk om en nabij de €1.000 voor een net 350 cc exemplaar en aan max. €1.500 voor een topper. En dat het fotomodel voor € 400 is gekocht (excl. nieuwe accu)? Ach, dat kan dus nog steeds gebeuren…

En de Jawaclub is een prettig actieve vereniging vol vriendelijke mensen.

Jawa 638

Die zijn duur geworden

Jawa 638

De 634 met chromen tankpanelen. Best een mooi ding

Jawa 638

De Jawa 638. Modern gestyleerd. Toch?

Jawa 638

Ooit nog ZGAN



Ook leuk om te lezen…

contentbanner

Nu in de winkel

Het novembernummer van Auto Motor Klassiek, met deze maand onder andere restauratieverslagen van de NSU Prinz, b en een Rabeneick prototype. Heel bijzonder is de Honda City, sowieso bijna niet gezien in Europa en deze is ook nog eens nieuw.

En verder:

  • Rover P5B Coupé
  • Laverda RGS
  • Shelter en andere dwergauto’s
  • 40 jaar Lancia Delta
  • Oldtimer en Classic Cars Leek

En meer dan 25 pagina's nieuws, technische tips, evenementenverslagen, previews en ruim 40 pagina's oldtimers te koop. Abonneer nu en bespaar bijna 40% per maand.

Dolf Peeters

Dolf Peeters, automotive journalist, tekstschrijver, vertaler, lid van de Heeren van Arnhem

    10 Comments

    1. Cees van Schilt

      13 augustus, 2019 at 22:04

      In 1967 net vijf dagen 18, voor die tijd kwam er bij ons thuis echt geen motor in, kocht ik van de broer van een vriendin van mijn zus een Jawa 250 voor 85 gulden. Veel plezier op gehad en op school was ik de eerste die op een echte motor naar school kwam. Helaas begon na een tijd die motor achteruit te rijden als hij niet meteen goed startte. Iets van ontsteking die niet goed stond vertelde een min of meer deskundig vriendje. Gelukkig haalde ik toen mijn rijbewijs en via een neef van mijn vader werd de Jawa opgevolgd door een BMW R 25. Nog steeds blijf ik met vertedering kijken als ergens een Jawa staat. Het was toch mijn eerste motor.

    2. Wouter Koetsier

      3 augustus, 2019 at 19:32

      Destijds had ik een California van m’n vader gekregen. (Hij betaalde er 250 gulden voor) Proefrijbewijs aangevraagd en heerlijk mee door de (bollen) streek getoerd.
      Je kon er aardige wheelies op maken.
      Ik heb er wel een tweetakt tic aan over gehouden.
      Daarna volgden veel rd’s, suzuki’s T enz.
      Heb nog een stel rd’s waarmee ik de bollenstreek zo nu en dan van blauwe waas voorzie. Voel ik me weer 20. 🙄

    3. Olav ten Broek

      3 augustus, 2019 at 19:29

      Ik heb zowel met de 634 Oilmaster als met de 638 jaren woon-werk gereden, de 638 is technisch de betere motor. De 634 ging weg met 90.000 kilometers op de teller maar werd dan ook merkbaar trager. De nieuwe eigenaar rijdt er na 20 jaar nog steeds mee. Zo slecht is het allemaal niet, het weggedrag is zelfs heel goed.

      De 638 kreeg elektrische perikelen, zowel de ontsteking als de spanningsregelaar zijn vervangen. Gelijk elektronische ontsteking genomen, waarmee de motor ook beter liep. Verder behoorlijk betrouwbaar, zeker spotgoedkoop en absoluut vertederend. Ik had meer aanspraak bij de pomp met de Jawa dan anderem met een Honda of BMW.

    4. Theo Teerenstra

      2 augustus, 2019 at 21:54

      Mijn broer kocht in 1975 een 634. Ging elke week stuk, na aankoop sloeg gelijk de roest toe en na 10 maanden vloog het in de brand, grotere bagger was er niet te koop.

    5. Erwin

      2 augustus, 2019 at 20:48

      Mooi verhaal Dolf,
      En zeker mooie motoren die alleen nog maar duurder worden.
      Al lijken mij de prijzen wel een beetje te hoog. Op de prijs van de Jawa 500 na.

      • Dolf Peeters

        3 augustus, 2019 at 08:46

        Wat de Jawa kenner ook zei: “Het zijn allemaal droomprijzen’. Maar ze worden wel gevraagd in Tjechie en Slowakije

    6. Pascal

      2 augustus, 2019 at 10:17

      Wat vooral zo prettig is aan dat oostblok-spul, is dat de Russen graag eenvoudig werkten.
      Zo zijn carburateurs, ontstekingen etc vaak uitwisselbaar tussen diverse merken en modellen…en anders met minimale aanpassingen.
      Mijn AWO (4-takt 250) is voorzien van een Jawa carburateur met CZ-sproeier bezetting en MZ-dynamo..

      • Olav ten Broek

        3 augustus, 2019 at 19:34

        Je bedoelt misschien Tsjechen en een Jikov-carburateur. En misschien zijn die carburateurs door een van de eerdere eigenaren veranderd? MZ en Simson waren verschillende Duitse fabrikanten.

        • Pascal

          3 augustus, 2019 at 22:10

          Tsjechen en Oost-duitsers stonden toen onder Russische zeggenschap.
          Ik heb zelf de Jikov carb eronder geknutseld…

    Leave a Reply

    Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *