Toyota HiAce. Een memorabele overdracht tussen oud en nieuw

Ineens was er zo’n moment van herkenning. Het was al even geleden dat ik contact had met Ron, mijn kameraad die ik dankzij Toyota-bevlogenheid via dit medium leerde kennen. We spraken elkaar en hij wist mij te vertellen dat hij samen met de mij ook bekende Jan Hendriks (zijn neef) een bezoek aan de provincie Friesland had gepland. “Komend weekend zit ik in Sneek, en dan haal ik de HiAce op. Jij hebt mij een tijdje geleden op het spoor gezet van de bus, weet je dat nog?”

Ja, het begint me te dagen, al kan ik het moment en het tijdstip niet helemaal meer heugen. U herkent het vast: zo’n moment waarvan je weet dat het plaatsvond, maar waar je de vinger niet op kunt leggen. Was het in 2022 tijdens de Corona RA40 reportage? Of was het later? Ik kon het niet meer duiden. Maar duidelijk werd mij wel, dat ik mij verheugde op een ontmoeting met de Utrechtse neven, en de afspraak om op een mooie zaterdag naar Sneek af te reizen was snel gemaakt.

De verbinder was in dit geval de Toyota HiAce uit 1984, een functionele bus uit de lange historie van de Japanse grootmacht. Zo’n besteller, die bij liefhebbers en autohistorici in het geheugen bleef. Een besteller ook, die liefst 42 jaar in eigendom was van Sybe Smid uit Sneek. De link tussen de auto en de eigenaar was stevig verankerd. Smid kocht de Japanse bestelwagen nieuw. Dat gebeurde in 1984, met de bedoeling om de Toyota als vervoermiddel in te zetten voor zijn bedrijfsactiviteiten. De inwoner van Sneek bestierde jarenlang een meubelmakerij, en zette de HiAce graag in voor diverse ondernemingsmatige doeleinden. Precies waar Toyota de auto voor bouwde.

In Sneek wordt weer duidelijk hoe het contact tussen Ron en Sybe tot stand kwam. Laatstgenoemde vertelt mij dat hij ons benaderde met het verhaal dat hij stopte met zijn zaak, en dat hij de Toyota van de hand wilde doen. De voormalig meubelmaker had een aantal artikelen gelezen, waarin een niet te verhullen sympathie voor het Japanse merk naar voren kwam. Enkele jaren geleden stopte Sybe met zijn zaak, hij beëindigde zijn bedrijfsactiviteiten. De Toyota bleef nog even tot het moment dat een gegadigde de auto mocht overnemen. “Een liefhebber, en bij voorkeur blijft de auto in Nederland. Ik heb de afgelopen jaren zoveel handelaren gesproken die de HiAce wel wilden overnemen

Drie jaar later is het zover. Ron en Sybe zijn overeengekomen dat de HiAce gaat verhuizen, en wanneer ik de Omega op het Martiniplein in Sneek parkeer zie ik de Landcruiser met de aangekoppelde autotrailer. Even later vindt daar de ontmoeting met koper, neef en verkoper plaats. We zetten koers naar het overschrijfkantoor, een lokale UNIVE vestiging. De administratie is geregeld, en we praten even later met koffie en oranjekoek bij over het wel en wee in de klassiekerwereld en eigen herinneringen daarbinnen.

Even later zien we de Toyota met eigen ogen. De staat is niet nieuw, hij heeft normale gebruikssporen en tegelijkertijd zie je dat de auto gelet op het gebruik en de leeftijd nog in een acceptabele staat verkeert. Leuk: je klapt de zitting inclusief een plaatdeel op om bij de motor te komen; de toegang tot het luchtfilter vind je achter de bestuurdersstoel. Verder is het gereedschapssetje nog origineel, zij het dat het niet meer helemaal compleet is. Ook dat hoort bij een lange gebruiksperiode, op de één of andere manier.

De HiAce staat nu echt het punt om definitief een herinnering voor Sybe te worden. Een memorie, aan de tijd dat de Toyota onvermoeibaar meer dan anderhalve ton in dienst stond van bestellingen, vervoer, praktisch gebruiksgemak en…..in het teken van de snee brood op de plank. En als zo’n schijnbaar functioneel object dat bijna vier decennia voor iemand doet, dan krijg je er onherroepelijk een band mee. Bij een eigenaarschap van 42 jaar hoort hij bij het meubilair, is hij lang onderdeel binnen het leven, binnen het dagelijkse ritme ervan. En als een auto jou terugbetaalt met trouw, zorgeloosheid en dienstbaarheid, dan ontstaat er iets dat verder gaat dan gewenning. Dan hoort hij bij je, als vast onderdeel binnen het (werkzame) leven.

De accu krijgt prik, en hierna start Sybe de 3Y tweeliter motor van de HiAce. Hij rijdt de Toyota behoedzaam en geroutineerd uit de garage. Voor de laatste keer. Het afscheidsritje is kort, hooguit een kilometer. Het betrouwbare geluid van de benzinemotor met de vierkante boring keer slag is goed hoorbaar, deze krachtbron was geenszins een hinderlijke factor tijdens de vele bedrijfsmatige ritjes die Sybe met de Toyota maakte. Nog even…de laatste meters zijn in aantocht. En de LandCruiser van Ron inclusief de aangekoppelde trailer wachten totdat zij verenigd worden met de inmiddels klassieke HiAce. Ron rijdt de bedrijfsauto op de trailer. Sybe neemt rustig en in gedachten in zich op, hoe de 42 jaar oude bedrijfswagen vastgesnoerd wordt. “Uiteindelijk is het gewoon een gebruiksvoorwerp”, zegt Sybe. Dat klopt. En tegelijkertijd weten we allemaal wel beter.

Het afscheid is onvermijdelijk. En het feit, dat de Toyota nu in handen is van een groot adept en liefhebber, is slechts een schrale troost. Een auto kan veel meer zijn dan een ding. En is dat vaak ook. Zeker wanneer je als eerste eigenaar een auto 42 jaar in eigendom had. En die periode zorgde bij Sybe niet alleen voor een band met de HiAce. Zij vertelt ook, waarom deze bedrijfsauto met recht de merknaam Toyota mag dragen.