in

Lada en garage Stam uit Maarssen – column

Naar aanleiding van het Moskvitch tekstje kwamen er aardig wat reacties. En zo denk je dan weer aan je eerste ‘Russische’ ervaringen. En daarvoor hoefde ik niet eens naar een van de voormalige Sovjet republieken, waar zoals een aantal reageerders meldden intussen ook een hoop dingen ten goede zijn veranderd. Dat klopt: Ik ken in Chisinau mensen die zich in niets onderscheiden van Randstedelijke hipsters. Ze rijden ‘Russisch’ uit nostalgische overwegingen. Maar mijn kennismaking met ‘Russische’ voertuigen?


Het gebeurde allemaal in Maarssen, onder de rook van Utrecht

Mijn vader heeft al vanaf vrij vroeg in de buitendienst gezeten. Hij werkte als verkoper – vertegenwoordiger – voor het NVCP, het Nederlands Verkoopkantoor voor Chemische Producten. Eerst ging hij op reis per trein. Later mocht hij door de week soms de TA van de directeur gebruiken. Die moest hij dan vrijdagmiddag schoon en afgetankt inleveren. Op maandag kon hij hem dan weer ophalen. Met een lege tank. Het ging goed met het NVCP, er kwam een Kever voor mijn vader, een Olympia, een Rekord, een Simca 1500 en een Simca 1501, een paar Mercedes diesels. Een Audi 100 Avant. Omdat het NVCP inmiddels van de AKZO was geworden en omdat de AKZO vond dat de Mercedessen te duur waren.

Een tevreden roker…

Mijn vader is opgegroeid na de tweede wereldoorlog, toen twee pakjes sigaretten per dag eerder normaal dan verslavend waren. Oh ja: mijn vader kreeg hart- en vaatproblemen. Hij stopte ‘cold turkey’ met roken. Maar wat hij niet vertelde was dat hij elke dag het geld voor twee pakjes sigaretten opzij legde. En als de sigaretten duurder werden? Dan legde hij iets meer opzij. Toen mijn vader met de VUT ging (Op zijn 57 en een halfde!) waren er toespraken en cadeau’s. En hij kreeg het aanbod de laatste Audi 100 die hij beroepsmatig had gereden mee naar huis te nemen als dank voor de bewezen diensten. Dat aanbod sloeg hij af.

Inplaats daarvan ging hij naar Garage Stam

Dat was de lokale Lada dealer en mijn vader deed zichzelf daar een Lada stationcar cadeau, inclusief open dak. Bij het afhalen van de Lada had mijn vader een zak vol guldens, rijksdaalders en kwartjes bij zich. Dat was vlak 14.000 gulden. Geld dat hij anders verrookt zou hebben. Iedereen was op gepaste wijze onder de indruk, iedereen was blij en tevreden. En mijn vader heeft nog jaren Lada gereden. Probleemloos en naar tevredenheid. Blijkbaar is Garage Stam nu Dacia dealer, dus het bedrijf is in het segment van de slimme prijs/kwaliteitshoek blijven zitten.

Intussen – een beetje – populair (aan het worden)

Intussen was zo’n 1981’er Lada dus wel mooi een volwaardige vierdeurs auto met Lada’s van de Fiat 124 afgeleide viercilinder ultra korteslag motor. Daarmee had de Lada zo’n 45 pk aan de achterwielen. Denk daarbij aan een lawaaiige topsnelheid van iets van 140 echte kilometers. Maar de Lada is nooit bedoeld als ‘Bahnburner’. En tot een kilometer of 120 is er goed mee te leven. Bij die snelheid kon je rekenen op een verbruik van 1 op 10.

In de loop der tijd zijn Lada’s geëvolueerd van ‘zwaktebod’, naar goedkoop betrouwbaar vervoer, vervoer, studentenbak, cultauto en gewaardeerde klassiekers.
Hier een goed exemplaar vinden is zo makkelijk niet. Na de val van het communisme zijn de Lada’s massaal teruggehaald naar hun geboortegrond. Als occasion of als delendonor.

Zelf rijd ik nu al meer dan een kwart eeuw ‘Russisch’ , maar op drie wielen. En in die tijd ben ik altijd op eigen kracht thuisgekomen. Want dat is erg praktisch van dat ‘Russische’ spul: Het is gemaakt om onderweg gerepareerd te kunnen worden. En in de voormalige Sovjet republieken heb je nog steeds veel ‘onderweg’.

 

Vergeten

Gered (foto: Djess)

 

Written by Dolf Peeters

Dolf Peeters, automotive journalist, tekstschrijver, vertaler, lid van de Heeren van Arnhem

13 Reacties

Geef een reactie
  1. Ik heb ooit eens in een Lada van een (te vroeg overleden) collega mogen rijden.
    Er werd wel eens de vergelijking met een tank gemaakt, maar dat zou je natuurlijk ook mogen zien als een compliment, aangezien de auto vooral gemaakt was om tegen een stootje te kunnen, zoals in de andere reacties te lezen is.
    Niet bekend of gewend met de auto moest ik toch even de bochtsnelheden herzien, maar voor het overige was er weinig op aan te merken.

    Waar veel mensen destijds neerbuigend of lacherig deden over het merk, daar had ik weinig behoefte om hetzelfde te doen.
    Want het was voor verhoudingsgewijs weinig geld een hoop auto.
    De verkopers waren er ook eerlijk over; de afwerking was niet van het allerhoogste niveau, plaatwerkdelen konden soms slecht op elkaar aansluiten, maar nam je dat voor lief, dan had je een vervoermiddel tot je beschikking waarvoor je je niet diep in de schulden hoefde te steken.
    En als je leest over wat voor een snufjes de hedendaagse wagens beschikken, verlang je terug naar een auto die gewoon rechttoe-rechtaan is, immers: al die extraatjes maken een auto alleen maar storingsgevoeliger en kwetsbaarder.

    Zo was ergens te lezen dat een eigenaar van een premium Duits merk dit meemaakte:

    “de hele tijd enorm veel meldingen, dus ik was bang dat ik hem gesloopt had. Vlak voor het inleveren met dat ding door de wasstraat, die gasten met de handspuit 10 minuten bezig geweest om alle aangekoekte sneeuw tussen de wielkasten weg te spuiten, alle meldingen weg.”

    Voor de Skoda op de foto is het een gelijkluidend verhaal, al heb ik nooit met een dergelijk model gereden.

  2. Voor mijn werk en prive in 6 jaar tijd 5 Lada’s 1200 gekocht fl. 10.000 allen op gas bij Garage Dengerink in Zwolle destijds Lada Dealer. Reed voor mijn werk veel km’s 30.000 per jaar vandaar op gas. Ik ruilde hem om het jaar in onder de afspraak dat ik dan fl. 1200 moest bijbetalen. Nooit maar dan ook nooit problemen gehad met die auto’s beresterk.En dan de kleuren okergeel (sportief) 2 x, wit 1 x en 2 x leverkleur. Mijn vrouw vond die auto’s lekker zitten lekker rechtop. Met hele gezin elk jaar volbepakt naar Oostenrijk, bergpassen te over bereden zonder problemen oh ja liep wel eens warm. Wat een fantastische tijd als ik daaraan terugdenk. Gelukkig, tevreden mooi leven. Fijne dag en veel leesplezier. Met Vriendelijke Groet. Ruud

  3. In 1988 kochten wij een nieuwe Lada 1200 met LPG installatie. Accu was de volgende dag leeg maar meer pech hebben we niet gehad behalve 1x in de winter vergeten de luchtfilter van de zomerstand af te halen, bevroren carburateur daardoor. De buurman die zo neerbuigend op onze Lada neerkeek mooi 2x aan moeten slepen omdat zijn Ford Scorpio niet wilde starten in de winter. Geluksmomentje. Ook zijn we een weekje naar Berlijn geweest in 1989. De Oost-Duitse grenswachten waren tegen ons veel beleefder dan tegen de andere mensen om ons heen. Vermoedelijk dachten ze dat we communisten waren 😂😂 Enkele maanden later viel de Berlijnse muur. Uiteindelijk ingeruild voor een Opel Record Diesel stationwagen (met bult op de neus). Verschrikkelijk veel pech met die auto gehad, gewoon heimwee naar de Lada toen.

  4. Er werden grapjes over gemaakt , kleinerend over gesproken .
    Maar een clublid van de tafeltennis-vereniging zag dat anders in de eind jaren 70 / begin 80 : ik koop een nieuwe auto voor een bedrag van 2 jaar afschrijving op een dure auto , rijdt er 5 jaar mee ,krijg ik 1500 gulden terug . Goedkoper kan niet , en ja , soms houdt ik de raamslinger in mijn handen ……………die klik ik er dan weer op . Zo simpel kan het zijn .

  5. Het blijven interessante wagens. Mijn zwager was net een loodgietersbedrijf begonnen, begin jaren ‘80, en had als bedrijfswagen een Lada stationcar gekocht. Prima ding voor weinig geld. Toen het wat beter ging, kocht ie er een sedan bij als privé en ‘directiewagen’. Bedrijfseconomisch is dat een goede keuze geweest. Dingen deden het altijd. Oh ja, een keer een paar jongens geholpen die een Amerikaanse bak hadden met een lege accu. Lada gestart en met draaiende motor naast die slee gezet. Bij het aansluiten van de startkabels maakte een van die gasten een foutje. Kortsluiting. Een knal en de hele bovenste helft van de accu van die Lada vloog meters hoog de lucht in (gelukkig stond er niemand dichtbij), maar de motor liep nog. Toen maar naar een automaterialenzaak gereden en een nieuwe accu gekocht.

    Grote steden in Russia zijn inderdaad modern en er leven mensen, een klein aantal, in een weelde die wij hier niet kennen. Maar volgens mij is het grootste deel van Rusland nog hetzelfde als veertig jaar geleden en behoren de meeste mensen tot de arbeidersklasse die het niet echt heel erg breed hebben. Prijzen van lokale producten zijn nog steeds laag. Zo koop je in een provinciestadje een appartement voor €25.000 en een huis (hout) met tuin voor €10.000 paar dagen terug ontdekte ik toevallig vlog’s van een intelligente jonge dame uit zo een provinciestadje; doe maar zoeken op youtube: ‘yeah russia’ is zeker de moeite waard.

    • Nou, ik heb je advies opgevolgd en een paar filmpjes van Natasha bekeken. My god, wat een deprimerende toestand daar in het oosten van Rusland. En al die comments onder elk filmpje maakt het er ook niet gezelliger op. De tegenstellingen in Rusland zijn gigantisch.

    • Wat ik niet snap is als het over DAF gaat dan hoef ik toch ook geen deprimerende filmpjes op te zoeken over het leven in de slechte buurten van Amsterdam of Rotterdam of Helmond desnoods als het ver weg moet.
      En over die huizenprijzen (wat ook niks met klassieke auto’s te maken heeft): In NL zijn de prijzen gebasseerd op wat kopers maximaal kunnen lenen, niet op de daadwerkelijke waarde van die stapel stenen, een paar kuub beton en wat hout. Alles wat je ziet in NL is op krediet, die broek is inmiddels veel te groot en die kunstmatige welvaart heeft een schaduwzijde. Die huizen in Rusland zijn goedkoop maar ze zijn wel helemaal eigendom en onroerendgoed belasting of vermogensbelasting betalen ze niet, heeft ook voordelen.

  6. In het gebied van Rusland moest je behalve een rijbewijs halen ook een wiel kunnen verwisselen.
    Bij de aankoop van een Ursus-trekker zat een hele goedgevulde gereedschapskist. Een beroepen vergelijking levert op dat de beroepen anders zijn ingedeeld. De prijs van benzine/diesel is iets gunstiger dan in NL. De taal en het cyrillies schrift kun je leren, maar niet zo makkelijk als engels

  7. Ja, leuk om door te lezen en toch zou ik wel eens een keer een van die vroegere Sovietrrepublieken in levenden lijve willen aanschouwen,daar ik deze enkel vanuit de geschiedenisboekjes en van film en televisie ken. Naar verluid net zoiets als een tijdreis of wel reis decennia terug in de tijd vergeleken met de dag van vandaag.

  8. De Lada week motorisch flink van de 124 af, hij kreeg de motor met bovenliggende nokkenas die voor de Fiat Campagnola was ontworpen. Later kregen ook een Fiat 124T en 124 Special met bovenliggende nokkenas.

    En er zijn meer verschillen. Zet een Lada op de brug en je ziet een vrachtwagen – alle wieldraagarmen, de stuurinrichting en de vering zijn enorm robuust uitgevoerd met het eeuwig in de tests terugkerende nadeel: zwaar sturen bij parkeren. De Lada staat 3 centimeter hoger op de benen. Ook heeft de Lada een beschermplaat onder het carter, een iets grotere kofferbak door anders geplaatste schokdempers, controlelampjes voor remvloeistof / handrem en choke, dikker plaatwerk rondom, andere deurgrepen, een zwaardere accu, een zeer uitgebreide gereedschapsset inclusief een slinger en een kachel waar je de ontbijtbroodjes bij kan bakken. Gek genoeg hebben de Russen de voor hun enorme land veel te kleine benzinetank van 38 liter zo overgenomen.

  9. Interessant is de prijsevolutie van toen (nieuw) en nu (handelsprijzen 2020) van bijvoorbeeld een 1980 Rolls-Royce Silver Shadow en een 1980 Lada.
    In 1980 had je voor 1 nieuwe RR ca 40 Lada’s nieuw.
    in 2020 kocht je voor 1 1980 Silver Shadow gemiddeld geen 3 Lada’s meer
    Een RR kopen in 1980 met het idee van een beetje waardebehoud, was dus geen slimme investering.
    De markt van vraag en aanbod blijft verbazen.
    Het verschil in onderhoudskosten zal er wel mee te maken hebben.

    • Voor de prijs van een Rolls Royce van 1980 kan je nu ook een nette Citroën 2CV kopen.
      Een Messerschmitt Kabinenroller is voor Rolls Roycegeld niet te koop.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Moskvitch 401

Moskvitch 401. Een Sovjet Kadett

Citroën Dyane 6 (1968)

Citroën Dyane 6 (1968). Mooi lijnenspel van spinnenwebben