Motoren

Luchtvering: Een Harley valbeugel met een ventiel

By  | 

Onlangs waren we druk met een verhaal over dat merk dat zoveel verleden in zijn toekomst stopt: Harley-Davidson. Nu is een klassieke Harley een soort motorfiets waarbij je erg gedateerde 1.0 techniek verwacht. Oude Harleys worden niet voor niets ‘Hardly-Ablestones’ genoemd. Nieuwe Harleys doen trouwens alleen maar of ze klassiek zijn. Ze hangen door hun assen van de elektronica en de marketing.

We publiceren deze artikeltjes gratis, en willen dat natuurlijk ook blijven doen. Maar u begrijpt dat dat voor ons niet gratis is. Ondersteunt u dit initiatief en waardeert u het? Overweeg dan eens een abonnement op Auto Motor Klassiek. U helpt ons dan niet alleen de gratis initiatieven betaalbaar te houden, maar ontvangt als bonus ook nog eens elke keer een AMK in de bus. En u betaalt nog maar € 3,30 per nummer in plaats van € 4,99. Elke maand goed voor uren leesplezier.

In dit geval liepen we rustig om de gigant heen en we waren onder de indruk van de massa. Het werd pas echt verrassend toen we dat ventiel zagen. Op de valbeugel.

Er zijn best wat technische contrapties waarbij je even moet kijken hoe het allemaal is bedoeld en hoe het werkt

De naafbesturing van Elf, het rijwielgedeelte van de Bimota Tesi, de naafloze wielen van Franco Sbarro. Motorfietsen met voorwiel- of tweewielaandrijving?

Het waren experimenten of oprispingen. En in de jaren 70-80 was lucht(ondersteunde) vering een poosje ´hot´

Vering is wat anders als demping. De vering…. veert. De demping zorgt ervoor dat de veerbeweging getemd wordt. Bij motorfietsen wordt de vering doorgaans gedaan met een spiraalveer. En het stuiteren van zo´n ding wordt gedempt door ´olie´ die door gekalibreerde gaatjes wordt geperst. De stalen veer kan lineair of progressief gewonden zijn. Bij een progressief gewonden veer stijgt de veerkracht naar gelang de veer zwaarder belast wordt. Dat is prima. Het geeft comfort bij rustig rijden en laat zijn spieren zien als er eens dapper gereden en geremd wordt.

In plaats van een progressief gewonden veer kun je ook een luchtkamer gebruiken

Want gassen zijn, in tegenstelling tot vloeistoffen, wel samendrukbaar. Iedereen die wel eens een fietsband heeft opgepompt heeft dat gevoeld. En dat die samendrukbaarheid´zwaarder wordt naar gelang de compressie hoger wordt valt onder dezelfde oefening. Luchtvering is dus ook progressief. Maar het medium lucht blijft samendrukbaar tot al zijn componenten door druk in hun vloeistoffase terecht komen.

Maar in de begindagen van de lucht ondersteunde vering op motorfietsen was het leven nog eenvoudig

Het idee was om de groeiende vering van samendrukkende en expanderende lucht als ondersteuning van de vering te gebruiken. Dat werd gedaan door voorvorkdoppen van een ventiel te voorzien. Zo konden de voorvorkpoten ´op druk´ worden gezet. De 2.0 versie van dat idee was dat beide vorkpoten werden gevuld met een T/stuk. In de experimentele fase werd er nog wel eens een voorvorkafdichting uitgeblazen en het bleef toch meer een aardig idee dan een oplossing. Luchtvering kan fantastisch zijn, als de hele vering ervoor is ontwikkeld. Zoals inmiddels bij de meeste vrachtauto´s en combinaties en heel luxe auto’s is gedaan.

De Harley was duidelijk nog niet zo geëvolueerd

Wat zoekwerk maakte duidelijk dat het ventiel op de voorvork bedoeld was als luchttank. Maar voor wat? Er bleken twee opties: Harley heeft ooit zoiets bedacht als deel van de bediening van een anti/duiksysteem,  een anti-dive systeem met een magneetklep bediend door de voorrem remlicht schakelaar. Een voormalig Harley eigenaar meldde dat hij het bij zijn motor had gedemonteerd omdat het systeem de voorvorkkeeringen eruit blies.

Bij gebruik van dit systeem kwam er nog een nadeel naar voren

De Amerikanen hadden blijkbaar te zwaar ingezet op lucht als veermedium. Daarbij hadden ze de samendrukbaarheid van het medium onderschat. Op de oneindig vlakke wegen van de USA was het misschien niet direct hinderlijk  Maar bij het hard inveren, een gat in de weg of eenmaal in Europa aangekomen een verkeersdrempel, kreeg de voorvork blijkbaar zo´n tik dat hij maximaal over zijn binnenpoten schoof omdat de boven de inverende poten aanwezige lucht nog best een stukje extra gecomprimeerd kon worden. De massatraagheid van de loodzware onafgeveerde hoeveelheid metaal (Massieve vorkpoten, een heavy duty gietwiel met een dikke band en twee loden remschijven)  aan de voorkant moet daar ook effectief aan mee hebben geholpen.  En bij die actie stootte het voorspatbord enorm zijn hoofd. Daaruit blijkt dat de Amerikanen in elk geval voor te slappe spiraalveren hadden gekozen.

Oh ja: Bij het linker zijdeksel vonden we nog een ventiel. Voor de achtervering.

Met dank aan Marin Sluimer voor de plaatjes uit zijn werkplaatshandboek.

 

 

 

Nu in de winkel, het julinummer

BMW 318i, Fiat 500 Abarth, Chevrolet Fleetmaster

Auto Motor Klassiek van juli ligt nu in de winkel. Dus snel naar de boekwinkel voor een nieuw nummer. Voor maar 4,99 een garantie voor zeker een paar uur leesplezier.

Lekker zomers prijkt op de omslag de BMW 318i cabriolet van Femko de Jong. Hij bracht de auto tot in perfectie. U leest er alles over in nummer 7.

Erg interessant vinden we zelf de ombouw van een Chevrolet Fleetmaster naar een custom. Dat is niet zomaar klakkeloos gedaan. Het was een echt ingrijpend project. Zelfs de klompen van de eigenaar moesten eraan geloven. Ook de restauratie van de Fiat 500 waarvan in dit nummer een verslag, zou je onder de noemer custom kunnen scharen. De auto was in erbarmelijke toestand, dus een intensieve restauratie volgde. Eigenaar Henrique Linde gaf er meteen een eigen 'Abarth'-draai aan. Wij vonden het resultaat meer dan geslaagd. Hendri Kampherbeek heeft zijn hart gegeven aan Peugeot. Zelfs wanneer deze voor de tweede keer onder handen moet worden genomen. Zijn Peugeot 405 mi16 kocht hij met een kapotte motor en na de restauratie was het weer bijna mis.

Natuurlijk worden alle auto- en motorverhalen weer voorafgegaan aan tientallen pagina's met korte berichten, vanaf praktische tips tot en met historie, klassiekers die we onderweg tegenkwamen en diverse columns waar het hebben van een klassieker, het sleutelen aan een klassieker en zelfs het hobbymatig handelen van klassiekers centraal staat. Bovendien natuurlijk ook rond de veertig pagina’s met klassiekers te koop, die soms online niet eens aangeboden worden. Het perfecte leesvoer. Haal hem daarom snel in huis en neem alvast een abonnement, zodat u de volgende editie niet mist.

En verder ook nog:

  • Aprilia Moto 6.5 restauratie
  • Honda CB 550
  • Mercedes-Benz 600 Pullman
  • Herinnering aan Stirling Moss
  • Beleef de bevrijding deel 2

Meer over wat er in deze editie allemaal staat ziet u op onze pagina deze maand.

 

Dolf Peeters, automotive journalist, tekstschrijver, vertaler, lid van de Heeren van Arnhem

2 Comments

  1. Rjab

    31 januari, 2020 at 20:58

    Mijn GL1100 heeft idd op de linkervoopoot ook een ventiel zitten. Wordt bij start van het seizoen gechecked en evt op druk gebracht. Blijft altijd op druk. Het effect?? Geen id

    • Dolf Peeters

      5 februari, 2020 at 13:04

      Maar als de zaak op druk blijft en de voorvorkkeerringen niet worden uitgespuugd, dan werkt het toch?

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *