in ,

De allereerste automobiel van BMW: de BMW 3/15 DA.

De geschiedenis van BMW kreeg 100 jaar geleden een aanvang. BMW werd in oktober 1913 door Karl Friedrich Rapp gesticht als vliegtuigmotorfabriek onder de naam Bayerische Flugzeug-Werke. In 1916 verkreeg het bedrijf een contract om V12 motoren te bouwen voor Oostenrijk-Hongarije. Rapp zocht extra kapitaal en vond dat bij Camillo Castiglioni en Max Friz. Het bedrijf werd omgedoopt tot Bayerische Motoren Werke GmbH en in 1918 werd de naam gewijzigd in BMW AG.

Onder deze naam kocht het bedrijf in 1928 de Fahrzeugfabrik Eisenach AG. Met die overname kwam BMW ook in het bezit van de licentie van de Austin Motor Company. Die overname wordt nog altijd gezien als start van het automobiele tijdperk van BMW. Onder licentie werd de Dixi 3/15 DA gebouwd. Het was feitelijk een Austin Seven, maar het begin was er.  De letters “DA” stonden overigens voor “Deutsche Ausführung”. De type aanduiding verried meer, aangezien het getal “15” de aanduiding was voor het aantal PK’s dat door de 748cc 4-cilinder motor werd gegenereerd. Met dit vermogen bereikte de Dixi een top van 76 kilometer per uur.

We publiceren deze artikeltjes gratis, en willen dat natuurlijk ook blijven doen. Maar u begrijpt dat dat voor ons niet gratis is. Ondersteunt u dit initiatief en waardeert u het? Overweeg dan eens een abonnement op Auto Motor Klassiek. U helpt ons dan niet alleen de gratis initiatieven betaalbaar te houden, maar ontvangt als bonus ook nog eens elke keer een AMK in de bus. En u betaalt nog maar € 3,30 per nummer in plaats van € 4,99. Elke maand goed voor uren leesplezier.
De eerste BMW 3/15 DA 2 werd in Berlin-Johannisthal gebouwd. Dit fotomodel poseert in de voormalige Berlijnse fabriek. Copyright: BMW AG/Eventpress
De eerste BMW 3/15 DA 2 werd op 22 maart 1929 in Berlin-Johannisthal gebouwd. Dit fotomodel poseert in de voormalige Berlijnse fabriek. Copyright: BMW AG/Eventpress

Van Dixi naar BMW
Toch zou de 3/15 spoedig het BMW logo opgespeld krijgen. Terwijl de Dixi van de band liep werkten de ingenieurs van BMW onder leiding van Gotthilf Dürrwächter aan de opvolger van de Dixi. Dat wordt de  BMW 3/15 DA 2. Het eerste exemplaar wordt op 22 maart 1929 geassembleerd in een hal naast de AMBI BUDD fabriek in Berlijn. In die laatstgenoemde productielocatie worden de plaatdelen vervaardigd. In de hal naast de fabriek worden de plaatdelen samengevoegd tot carrosserie, die vervolgens wordt geplaatst op het nog altijd in Eisenach vervaardigde chassis. In juli 1929 wordt de BMW 3/15 DA 2 officieel gepresenteerd. De eerste in serie geproduceerde auto met BMW logo loopt in  Berlin-Johannisthal van de band. Dan ziet het grote publiek ook dat er veel gelijkenissen zijn met de “oer-DA”. Toch zijn er wezenlijke verschillen. De carrosserie werd groter, de treeplanken verdwenen, de grille werd gewijzigd en het BMW logo werd op de DA 2 gemonteerd. De motor wordt ongewijzigd van de Dixi overgenomen. Vanaf 1930 verhuist de productie- mede door het ontstaan van de economische recessie in de jaren dertig- terug naar Eisenach. De DA 2 wordt tot februari 1932 doorgebouwd. Uiteindelijk verlaten- in zeven carrosserievarianten- 12.318 exemplaren de fabrieken in Berlijn en Eisenach.

De eerste sportieve auto van BMW: de 3/15 DA3 Wartburg. Afbeelding: Erik van Putten
De eerste sportieve auto van BMW: de 3/15 DA3 Wartburg. Afbeelding: Erik van Putten

DA 3 Wartburg. De eerste sportieve BMW.
In april 1930 volgde een spectaculaire- op de Austin Seven Ulster gebaseerde- variant. BMW nam de sierlijke 3/15 DA 3 Wartburg in de verkoop. Het “sportieve” roadsterkarakter werd benadrukt door een vermogensstijging van 15 naar 18 PK. Een toegenomen compressie en de toepassing van een koperen inlaatspruitstuk en een systeem met dubbele uitlaat zijn daarvoor verantwoordelijk. De topsnelheid ging omhoog van 76 naar 90 kilometer per uur. De over het algemeen als eerste sportieve BMW wordt tot januari 1931 in een beperkte oplage van 150 stuks gebouwd.

De DA4. De laatst ontwikkelde 3/15.
De derde gesloten variant van de 3/15 was de DA4, welke als groter model naast de DA 2 werd gevoerd. Hij werd in 1931 werd geïntroduceerd. Het laatste 3/15 type ging meer zijn eigen weg en kroop geleidelijk aan weg bij de Austin Seven conceptie. In de basis was er nog veel gelijkenis met de DA1. Motor, versnellingsbak en chassis waren gelijk, maar de DA4 krijgt wel een ingenieuze voorwielophanging met pendelassen aangemeten. Uiteindelijk is de DA 4 ook de laatste- in vijf carrosserievormen leverbare- 3/15 DA. Hij verlaat in verschillende hoedanigheden 3.480 keer de lopende band in Eisenach. Nadat BMW het licentieverdrag met de Austin Motor Company laat verlopen wordt hij -samen met de DA 2- opgevolgd door de BMW 3/20, de eerste volledig door BMW ontwikkelde personenauto.

One Comment

Leave a Reply
  1. Mijn vader kocht er 1 na de oorlog, toen kon je niet zo maar kopen, je moest zelfs een vergunning hebben, later voor de banden een extra vergunning. Ik heb deze toestemming en het provinciale kenteken nog.

    Heeft de redactie interesse in deze geef dan een seintje.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *