Bruno Sacco. Een in memoriam voor een groot ontwerper

Bruno Sacco, een van de bekendste ontwerpers uit de autogeschiedenis, stierf op 19 september 2024 op 90-jarige leeftijd in Sindelfingen. Hij werd geboren in Italië, met de Duitse nationaliteit, was hij van 1975 tot zijn pensionering in 1999 hoofdontwerper van Mercedes-Benz.

De E-Klasse van de modelserie 124 met alle vier de carrosserievarianten, de S-Klasse van de modelserie 126 met de Coupé, de Mercedes-Benz 190 (W 201) en de SL van de modelserie R 129: dit zijn enkele voertuigen die zijn gemaakt onder Bruno Sacco als hoofd van de ontwerpafdeling. Hij hield vast aan een vast adagium. Zijn lijfspreuk “Een Mercedes-Benz moet er altijd uitzien als een Mercedes-Benz” maakte hij dubbel en dwars waar. De geboren Italiaan drukte zijn zichtbare stempel op het design van verschillende modelgeneraties. In 1958 trad Sacco in dienst bij Daimler-Benz AG en werkte zijn hele werkzame leven voor het bedrijf.

Begonnen bij Ghia SpA
Bruno Sacco kwam op 12 november 1933 in Udine ter wereld als zoon van de commandant van een berginfanteriebataljon. In 1951, op 17-jarige leeftijd, studeerde hij af in zijn geboortestad als de jongste meetkundige van Italië. In hetzelfde jaar bezocht hij de Autosalon van Turijn. Hij raakte gefascineerd door de wereld van autovormen, en studeerde vanaf 1952 aan de Polytechnische Universiteit van Turijn. In 1955 trad hij in dienst bij de Carrozzeria Ghia SpA in Turijn en deed ervaring op in de modelproductie. Ghia bood spannende studies die leken op futuristische vliegtuigen, maar ook op elegante alledaagse auto’s.

Het begin bij Mercedes-Benz
Eind 1957 ontmoette Sacco in Turijn Karl Wilfert, sinds het midden van de jaren 1950 hoofd van de carrosseriekeuring van Mercedes-Benz in de fabriek in Sindelfingen. Wilfert was bezig met de opbouw van de nieuwe afdeling Stilistiek, waarvan Friedrich Geiger het hoofd was. Paul Bracq werd door Wilfert aangesteld als de eerste pure auto-ontwerper. Na een uitnodiging aan Bruno Sacco in de fabriek in Sindelfingen, werd hij in 1958 aangenomen als tweede designer. Sacco werkte op het gebied van pre-body ontwikkeling en later als hoofd van de afdeling Body Design en Dimensional Concept. In deze tijd ontstonden uitstekende modellen zoals de Mercedes-Benz 600 (W 100, 1963 tot 1981) en de Pagode SL. Hij gaf ook vorm aan veiligheidsidealen, en stond aan de basis van experimentele voertuigen met wankelmotoren: C 111 (1969) en C 111-II (1970). Zijn betrokkenheid creëerde veelgebruikte voertuigen zoals de Baureihe 123 (1976 tot 1986).

1975: Oberingenieur
Met zijn benoeming tot Oberingenieur in 1975 werd Sacco als opvolger van Friedrich Geiger hoofd van de afdeling Stilistik. Het eerste voertuig waar hij de eindverantwoordelijke voor werd, was de stationwagen van de modelserie 123. Deze werd in 1977 werd gepresenteerd als de eerste officiële stationwagen van het merk. In deze tijd kenmerkte hij de vorm van de elegante S-Klasse van de modelserie 126 (1979 tot 1992) en de bijbehorende Coupé (1981 tot 1991). Hij was bijzonder trots op deze auto’s, en de 126 was absoluut favoriet. Niet geheel toevallig bewoog Sacco zich lang voort in zijn Mercedes-Benz 560 SEC.

“Identiteitbehoud”
Als pleitbezorger van zijn werk begreep hij hoe hij design de juiste betekenis kon geven binnen de hiërarchische structuur van Mercedes-Benz. Zo werd de hoofdafdeling in 1978 opgewaardeerd tot een specialistische afdeling, met Bruno Sacco aan de top. Sacco omschreef zichzelf als een estheet, hij hechtte naar eigen zeggen waarde aan expressie en symboolkracht. Daarnaast vond hij het van groot belang dat de identiteit van een nieuwe modelserie aansloot op de voorgangers, ook al waren er tussen die series wezenlijke verschillen. Daarnaast moet elke Mercedes-Benz over de hele wereld herkenbaar zijn als vertegenwoordiger van dit merk. Een opvallend detail dat Sacco 1979 introduceerde, waren de beschermstrips aan de zijkant in het ontwerp van de voorbumper van de 126-serie S-Klasse: De Sacco Bretter. Dit designelement zou in de daaropvolgende jaren terug te vinden zijn in de innovatieve compacte klasse (W 201, toegepast van 1988 tot het productie einde 1993), de modelserie 124 (eerst coupé, vanaf september 1989 ook andere carrosserievarianten), de modelserie 140 S-Klasse (1991 tot 1998) en de modelserie R 129 SL (1989 tot 2001).

1993: directiegroep
Onderscheidende kenmerken van individuele modellen kwamen ook op de Benz agenda. Zonder dat het de bedoeling was om die specifieke Mercedes-Benz familiekenmerken uit het oog te verliezen. Sacco wist daar raad mee, en werd verantwoordelijk voor een individualistisch succesmodel: de SLK (R 170, 1996-2004). Deze onderscheidde zich aanmerkelijk van de grotere SL (R 129), uiteraard ook om interne concurrentie te voorkomen. In 1993 werd Sacco lid van de groep van directeuren van het bedrijf. In die hoedanigheid viel het ontwerp van Mercedes-Benz bedrijfswagens onder zijn verantwoordelijkheid.

Estethiek en functionaliteit, nieuwe doelgroep
Met Sacco als hoofd design legde Mercedes-Benz steeds meer de nadruk op esthetiek en aerodynamische efficiëntie. Verhoudingen en lijnen waren duidelijk, functionaliteit werd benadrukt. Sacco’s filosofie van tijdloze elegantie sprak ook een jonger publiek aan. Dit gold zéker voor het model 190 (W 201), dat nieuwe kopers naar het merk leidde. De kenmerkende stijl van Sacco werd vooral duidelijk tijdens het productoffensief in het midden van de jaren 1990. De A-Klasse (modelserie 168, 1997 tot 2005), M-Klasse (modelserie 163, 1997 tot 2004), SLK (R 170), CLK (modelserie 208, 1997 tot 2003) en V-Klasse (W 638, 1996 tot 2005) breidden het modellengamma van de autofabrikant aanzienlijk uit. De laatste modellen waar Bruno Sacco voor zijn pensionering verantwoordelijk voor was, waren de 220-serie S-Klasse (1998 tot 2005) en de CL-Klasse die van 1999 tot in 2006 als C215 serie door het leven ging.

Ook na pensionering veel erkenning
Sacco ontwierp niet alleen succesvolle Mercedes-Benz modellen. Hij initieerde ook het nieuwe Design Center in Sindelfingen, dat werd ontworpen door de Italiaanse architect en industrieel ontwerper Renzo Piano, Dat gebeurde in samenwerking met het architectenbureau C. Kohlbecker uit Gaggenau. Toen Bruno Sacco op 31 maart 1999 met pensioen ging, kon hij terugkijken op een prachtige loopbaan. Ook later werd hij nog getooid met talrijke onderscheidingen. Zo ontving hij in 2002 het eredoctoraat van de Universiteit van Udine. En hij werd in 2006 toegelaten tot de Automotive Hall of Fame in Dearborn, Michigan, en in 2007 tot de “European Automotive Hall of Fame” in Genève. Het zegt veel over de ontwerpcapaciteiten en verantwoordelijkheidsgevoel van de Italiaan, die met zijn ontwerpfilosofie een indrukwekkende nalatenschap achterliet bij Mercedes-Benz. En dat is niets meer en niets minder dan een prachtige erfenis.