Nimbus viercilinder: Deense nuchterheid met een koningsas

Vanaf 1934 bouwde Fisker & Nielsen de Nimbus viercilinder volgens een simpel uitgangspunt: een degelijke motorfiets maken die lang mee kon. Dat leverde geen allemansvriend op, maar wel een opvallend doordachte machine met een 746 cc lijnmotor, koningsas en cardanaandrijving. In Denemarken werd de Nimbus daarmee een vertrouwd werkpaard. Nu is het vooral een klassieker met een heel eigen gezicht. 

(Fotografie: Marina Block voor Auto Motor Klassiek)

Een machine met een taak

Dat verhaal begon bij Fisker & Nielsen, het bedrijf van Peder A. Fisker dat later onder de naam Nilfisk wereldberoemd zou worden met stofzuigers en reinigingsmachines. Motorfietsen bouwden ze dus ook. Eerst kwam in 1919 de eerste Nimbus, de bekende “Kachelpijp”, met zijn dikke centrale buisframe. Maar voor veel liefhebbers begint het echte Nimbus-verhaal pas in 1934, met de Type C. Dat werd de motor die het merk definitief smoel gaf. De productie liep tot 1959, met nog wat late afbouw en aflevering rond 1960, en in die lange reeks veranderde het basisidee nauwelijks. Dat zegt genoeg. Als een constructeur een kwart eeuw aan zijn uitgangspunt vasthoudt, dan was dat uitgangspunt blijkbaar zo gek nog niet. 

Techniek zonder theater

De Nimbus viercilinder draaide ook niet om spektakel, maar om degelijkheid. De luchtgekoelde lijnvier had 746 cc en een bovenliggende nokkenas die via een koningsas werd aangedreven. Dat klinkt nog steeds mooi, en in de jaren dertig was het al helemaal geen alledaagse kost. De aandrijving naar het achterwiel liep via een cardan, en ook dat paste in dezelfde gedachte: zo min mogelijk gedoe, zo veel mogelijk bedrijfszekerheid. Afhankelijk van de uitvoering leverde de Nimbus tussen de 18 en 22 pk. Dat is niet het soort vermogen waarmee je vandaag nog iemand van zijn stoel blaast, maar daar ging het ook niet om. Een Nimbus moest trekken, lopen en het blijven doen. Liefst jarenlang. 

Vroeg modern

Ook dat verhaal over die telescoopvoorvork is mooi. Nimbus paste hem in 1934 al toe, ongeveer gelijktijdig met BMW. Dat zijn van die details die perfect bij deze machine passen. Op papier lijkt het allemaal bescheiden, maar onderhuids zit er een hoop slimmigheid in. Omdat de makers echt nadachten over bruikbaarheid en duurzaamheid. Typisch voor een merk dat geen modeartikel wilde bouwen, maar een motorfiets waar je op kon rekenen. 

Het liefst met een bak ernaast

En gereedschap werd het. De Nimbus vond zijn weg naar de Deense post, politie en krijgsmacht. Veel exemplaren reden met zijspan, en daar was hij ook bij uitstek geschikt voor. Dan zie je meteen waar zijn reputatie vandaan komt. Een langsgeplaatste viercilinder, cardan, een stevig frame en een motor die liever gestaag doorwerkt dan hysterisch doet: daar kun je wat mee. De Nimbus was geen salonheld, maar een motor voor mensen die hem nodig hadden. Dat is misschien wel het mooiste compliment dat je een klassieker kunt geven. 

Geen haastklus

In het volledige verhaal in Auto Motor Klassiek gaat het over zo’n Nimbus uit 1948, een machine die na lang wachten eindelijk weer serieus werd aangepakt. Dat past eigenlijk naadloos bij het type. Geen haastklus, geen snelle cosmetische opfrisbeurt, maar gewoon demonteren, beoordelen, herstellen en opnieuw opbouwen. Mét een Engström-zijspan erbij, want dan staat zo’n Deen meteen weer in zijn natuurlijke houding. Het aardige is dat zo’n restauratie niet alleen laat zien hoe bijzonder de techniek is, maar ook hoeveel karakter er in zo’n machine zit. Een Nimbus vraagt niet om applaus. Hij vraagt om begrip, vakmanschap en iemand die ziet waarom dit geen doorsnee motorfiets is. 

Gewoon Nimbus

Misschien is dat wel de reden waarom de Nimbus viercilinder blijft hangen. Hij probeert nergens op te lijken. Hij is niet Engels, niet Duits, niet Italiaans en al helemaal niet modieus. Hij is gewoon Nimbus. En daarmee is eigenlijk alles gezegd.

Het volledige artikel over deze bijzondere Nimbus viercilinder staat in de aprileditie van Auto Motor Klassiek die nu in de kiosk ligt.

(Hieronder staan nog meer foto’s.)