Motoren

Lekker weer en vapour lock

By  | 

Het overkwam de eigenaar van een BMW R69S en de jeugdige berijder van een Honda CBF 125 uit 2012: Beide motoren raakten door de hitte bevangen. Niet door een vastloper of een klemmer of zoiets engs, maar door vapour lock. Of in goed Nederlands: ‘een damp slot’. Maar wie spreekt er nu nog Nederlands als hij het met de Engelse term af kan?

Als het buiten lekker warm is

De buitentemperaturen en de rij-omstandigheden zorgden ervoor dat de benzine in de vlotterbakken van de BMW en in het inspuitsysteem van het Hondaatje aan de kook raakten. En op benzinedamp wil een blok niet echt lekker lopen. Op benzinedamp blijft een vlotter ook niet drijven.

Benzine is moeilijk spul

Benzine is de brandstof voor ontstekings- of Otto-motoren. Het is in hoofdzaak een mengsel van koolwaterstoffen waarvan het kooktraject tussen de 25 en de 220 °C ligt. Het is een ingewikkeld mengsel van meer dan 100 bestanddelen. Alle koolwaterstoffen in benzine hebben een eigen onderling verschillend kookpunt. Een hoge vluchtigheid betekent dat een relatief groot deel van de benzine al in het lage temperatuurgebied kookt.

Het gebeurt ook bij auto’s

Bij auto’s gebeurt dat koken op hete dagen vaak na dat de motor heeft stil gestaan na een lange rit of tijdens langdurig langzaam rijden. De hitte onder de motorkap loopt dan op. Voor motorfietsen  geldt  hetzelfde, maar dan ‘zonder de motorkap’. De hitte die uitgestraald wordt door cilinderkoppen kan de daar doorgaans vlakbij gemonteerde carburateurs het zweet op de vlotterbakken bezorgen.  Waar het probleem bij auto’s vaak is dat ze na een lange rit eerst niet willen starten, daar kan de mengsel voorziening bij motorfietsen ook gewoon tijdens het (langzaam) rijden zo in de war raken dat de motor heel slecht gaat lopen of ermee stopt. Motorfietsen met veel beplating of kuipwerk (Goldwing) kunnen er eerder last van hebben dan ‘naked bikes’. We kennen een Goldwing eigenaar die het probleem tijdens zijn Spaanse vakantie oploste door aanschaf en montage van een stofzuigerslang. Maar het is op de Spaanse hoogvlakte dan ook wel bizar heet.

Onder welke omstandigheden kan vapour lock ontstaan?

 

  1. Bij hoge buitentemperaturen.
  2. Door opwarming van bijv. de uitlaat, cilinderkoppen of andere hete motoronderdelen.
  3. Door het gebruik van metalen leidingen i.p.v. van rubberslangen vanwege warmtegeleiding.
  4. Bij het rijden in de bergen waardoor wordt het kookpunt verlaagd.
  5. Door vluchtiger winterbenzine als die in de zomer nog wordt verbruikt.
  6. Door de warmte die na een lange rit bij een geparkeerde motor/auto vrijkomt.

 

De oplossing

Vapour lock lost zich vanzelf op als je de tijd neemt. Door afkoeling gaat de dampvorm vanzelf weer over in vloeistof. Je kunt het afkoelen versnellen door in de schaduw te parkeren of met natte doeken te werken. Als het probleem optreedt in de buurt van een ijskar of een terrasje, dan kun je al genietend uitleggen dat je bezig bent een storing aan het brandstofsysteem te verhelpen. Zoek op het terras wel een plaatsje in de schaduw. Want een bezweet voorhoofd kan lacherig worden afgedaan met “ik heb een lekke koppakking”. Maar voor zonnebrand en  een zonnesteek moet je echt oppassen.

 

 

Dolf Peeters, huurwoordenaar, automotive journalist, lid van de Heeren van Arnhem

1 Comment

  1. Ruud

    2 juli, 2018 at 21:58

    Wat definitief kan helpen is het verleggen van de brandstofleiding. Dat kan zelfs met een retourleiding eventueel tot in de benzinetank (die meestal op een koele plaats gemonteerd is) maar als het niet anders kan ook de normale brandstofleiding langs wat koeler plaatwerk gelegd worden.
    Ik had met mijn motor heel af en toe last van een vapour lock tot ik besefte dat een klein stukje brandstofslang op het blok lag (nog geen twee centimeter). Eerst een tijdlang met een stukje schuimplastic tussen blok en brandstofslang gereden tot ik zeker wist dat dit het probleem opgelost had en daarna de brandstofleiding wat verlegd.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

X
X